«Στρατόπεδα αρρενωπότητας»: Πόσα πληρώνουν άνδρες για να γίνουν «alpha males» - Οι δοκιμασίες

Κλείνονται σε «στρατόπεδα» με εκπαιδευτές που τους υποβάλλουν σε σκληρές δοκιμασίες. Απομονώνονται σε βουνά και βουτούν στη λάσπη ή μέσα σε μπανιέρες ξεχειλισμένες από πάγο. Άνδρες, όλων των ηλικιών, αναζητούν τη σκληρή εκδοχή του εαυτού τους και ψάχνουν να τη βρουν, πληρώνοντας αδρά. Από μερικές εκατοντάδες έως και δεκάδες χιλιάδες ευρώ, όσο κοστίζουν δηλαδή τα «σεμινάρια» αρρενωπότητας, που τους υπόσχονται την απόλυτη μεταμόρφωση. Αυτοπεποίθηση, έλεγχο, επιτυχία, δύναμη, κυριαρχία. Τους υπόσχονται να γίνουν «alpha males». Για να το πετύχουν όμως αυτό, πρέπει να κλάψουν, να σπάσουν, να φωνάξουν, να «ξαναχτίσουν» τον ίδιο τους το εαυτό, ακόμα και μέσα σε μόλις 75 ώρες!

Πώς είναι όμως το να βρίσκεται κανείς μέσα σε ένα τέτοιο στρατόπεδο ή αλλιώς «alpha male camp»; Για κάποιους είναι μια εμπειρία ζωής. Για άλλους αποδεικνύεται μια ακριβοπληρωμένη ψευδαίσθηση. Ανάμεσα στην ανάγκη για «ταυτότητα» και την εμπορευματοποίηση της ανασφάλειας, μια νέα βιομηχανία ανδρισμού αναπτύσσεται και μεγαλώνει. Ξεκίνησε από την Αμερική και ήδη απλώνεται και στην Ευρώπη, πάντα με την ίδια υπόσχεση. Να επιστρέψουν σπίτι τους πιο δυνατοί, καλύτεροι επαγγελματίες, σύζυγοι, γιοι, πατεράδες, φίλοι… ηγέτες!

Το προφίλ των συμμετεχόντων και οι σκληρές δοκιμασίες

Το κοινό που προσελκύουν τα «στρατόπεδα αρρενωπότητας» -σύμφωνα με ρεπορτάζ που καταγράφουν την αλήθεια πίσω από πύλες κλειστές, όπως αυτό του NBC- είναι άνθρωποι που βιώνουν μοναξιά, που περνούν από μια σοβαρή δοκιμασία, όπως μια απώλεια ή ένα διαζύγιο. Είναι επαγγελματίες που νιώθουν ότι έχουν «βαλτώσει» και αναζητούν μια «επανεκκίνηση». Είναι συμμετέχοντες που έχουν χάσει την εσωτερική τους «φλόγα», ισχυρίζεται o εκπαιδευτής στο «themdkproject», Steve Eckert, που ξεκίνησε να λειτουργεί το 2019…«Οι πελάτες μας, είναι άνθρωποι που έχουν κολλήσει σε μια ρουτίνα. Έχουν χάσει αυτή τη φωτιά. Έχουν χάσει την αιχμή του δόρατος ως άνδρες. Η ταλαιπωρία οδηγεί σε αυτές τις υπερδυνάμεις.»

Κι όταν αναφέρεται σε ταλαιπωρία, στην πραγματικότητα μιλά για τριήμερη εκπαίδευση που θυμίζει στρατιωτικού τύπου καψώνια ή στην καλύτερη, τελετή μύησης με σκοπό τη σωματική εξάντληση…

• Νερό που εκσφενδονίζεται με δύναμη στο πρόσωπό σου για να νιώθεις ότι πνίγεσαι,
• Μάχη σώμα με σώμα,
• Άρση βαρών
• Ύπτιο έρπειν σε σιδηροδρομικές γραμμές
• Λεκτική βία από τους εκπαιδευτές

Ασκήσεις κυριαρχίας και δοκιμασίες νυχθημερόν που σκοπό έχουν να σε «σπάσουν», με την ελπίδα πως θα βγεις πιο δυνατός. Σίγουρα πάντως, θα βγεις… φτωχότερος. Στην προκειμένη περίπτωση, 18.000 δολάρια κοστίζουν τα οικειοθελή «βασανιστήρια» απ’ τα οποία πρέπει να περάσουν με επιτυχία οι συμμετέχοντες, διαφορετικά τους περιμένει δημόσια ταπείνωση, αν και ο σκοπός αγιάζει τα μέσα, συμπληρώνει ο εκπαιδευτής… «Η ταλαιπωρία είναι μόνο ένα «στιγμιότυπο» ενός προγράμματος που επιδιώκει έναν βαθύτερο σκοπό. Ξεκινά πολύ δυνατά, χαοτικά και βίαια. Αναγκάζονται να πολεμήσουν ο ένας τον άλλον. Μετά από αυτό, αγκαλιάζονται και κλαίνε.»

Είναι όμως αυτό που χρειάζονται στην πραγματικότητα, οι πελάτες; Πολλοί από αυτούς, όπως ισχυρίζονται σε μαρτυρίες τους, μοιράζονται έναν κοινό παρονομαστή. Ένα παρελθόν κακοποιητικό και βίαιο, που ζητά θεραπεία. Χρόνια τραύματα που πρέπει να επουλωθούν. Και το ερώτημα, είναι αν αυτός είναι ο κατάλληλος τρόπος.

Οι κίνδυνοι και τα στερεότυπα που αναπαράγονται

Τα συγκεκριμένα «στρατόπεδα» στην πραγματικότητα «πατούν» επάνω σε μια βαθύτερη κοινωνική ανάγκη επιβεβαίωσης. Είναι δε τόσο έντονη, που κάποιες φορές τα όρια θολώνουν και αναπαράγονται παρωχημένα στερεότυπα και προβληματικές αντιλήψεις, αφού μαζί με την αρρενωπότητα προωθείται, όπως σχολιάζουν αρκετοί στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, η κυριαρχία και η επιθετικότητα.

Οι μαρτυρίες των ίδιων των πελάτων, ποικίλουν και σίγουρα έχουν να κάνουν με το πόσο «βίαιες» πρακτικές επιλέγουν τα κέντρα εκπαίδευσης που τους υπόσχονται να γίνουν… κάποιοι άλλοι!

«Σε φέρνουν στα όριά σου. Κάποια στιγμή δεν σκέφτεσαι, απλώς υπακούς» είναι τα λόγια ενός 29χρονου από τη Γερμανία που συμμετείχε σε μια πιο σκληρή εκδοχή κέντρου εκπαιδεύσεως. «Την πρώτη μέρα ένιωσα άβολα με το να μιλάω μπροστά σε αγνώστους. Αντιμετώπισα δοκιμασίες που με έφεραν στα όριά μου. Δεν είχα ξανακλάψει μπροστά σε άλλους άνδρες. Εκεί έγινε κάτι που δεν περίμενα. Ένιωσα ελαφρύτερος, όμως η αλλαγή δεν ήταν μόνιμη», ισχυρίζεται ένας 38χρονος επαγγελματίας από το Λονδίνο, ο οποίος μετά από ένα οδυνηρό διαζύγιο κι έντονο εργασιακό στρες, αποφάσισε να συμμετάσχει σε «σεμινάρια» ανδρικής αυτοβελτίωσης στην Πορτογαλία.

Δεν είναι τυχαίο ότι σε κάποιες περιπτώσεις έχουν καταγραφεί σοβαροί τραυματισμοί ακόμα και θάνατος, σε προγράμματα ιδιαίτερα απαιτητικά και βίαια. Τον Ιούνιο του 2020 ένας συμμετέχων στο «themdkproject» έχασε τη ζωή του, κατά τη διάρκεια μιας συνεδρίας κι η οικογένειά του κατέθεσε μήνυση κατά των υπευθύνων για τον άδικο χαμό του, ισχυριζόμενη πως δεν του παρείχαν την απαραίτητη ιατρική φροντίδα, αν και η διαμάχη έληξε εξωδικαστικά μερικά χρόνια αργότερα. Ένα πρόγραμμα που ολοκλήρωσε τον κύκλο του το 2024, ίσως γιατί αναγκάστηκε, ωστόσο έχει δώσει τη θέση του σε δύο νέα projects.

Ο τιμοκατάλογος σε Ευρώπη και Αμερική: Με 1.000 έως 18.000 ευρώ για «μεταμόρφωση»

Η ρητορική του «πολεμιστή» που πουλάνε αρκετές πλατφόρμες του εξωτερικού στους πελάτες τους, κοστίζει και μάλιστα ακριβά. Στην Ευρώπη και σε χώρες όπως η Γερμανία, το Ηνωμένο Βασίλειο, η Ισπανία και η Πορτογαλία, η συγκεκριμένη αγορά αναπτύσσεται ραγδαία και μοιάζει -σε κάποιες περιπτώσεις- με το αυστηρό αμερικανικό μοντέλο. Οι πελάτες πληρώνουν:

• 400–800 ευρώ για τις πιο φθηνές επιλογές
• 1.000–3.000 ευρώ για μεσαίου επιπέδου υπηρεσίες
• 5.000 ευρώ για πιο premium παροχές
• έως και 10.000€ για πιο ελίτ εμπειρίες

Όσο για τα «σεμινάρια», περιλαμβάνουν από αρκετά σκληρές πρακτικές, όπως ασκήσεις αντοχής, επιβίωση στη φύση, έκθεση σε ακραίες συνθήκες και έλλειψη ύπνου, μέχρι διαλογισμό και συζητήσεις για όλες τις εκφάνσεις της ζωής των συμμετεχόντων.

Στην Αμερική, που είναι και η πρωτοπόρος, τα κόστη ποικίλλουν:

• Τα βασικά προγράμματα κυμαίνονται μεταξύ 1.000 και 3.000 δολαρίων
• Για πιο premium πακέτα οι πελάτες πληρώνουν 5.000–10.000 δολάρια
• Υπάρχουν όμως και ακραίες περιπτώσεις, όπως η παραπάνω που καταγράφεται στο ρεπορτάζ του αμερικανικού δικτύου, με 18.000 δολάρια για μόλις τρεις ημέρες συμμετοχής!

Στην Ελλάδα, ωστόσο, δεν υπάρχουν ακόμη «στρατόπεδα άλφα αρσενικών». Υπάρχει όμως μια ταχέως αναπτυσσόμενη αγορά σεμιναρίων αυτοβελτίωσης, που χρησιμοποιεί διαφορετική γλώσσα, αλλά συχνά υπόσχεται το ίδιο πράγμα. Μια νέα εκδοχή του εαυτού σου, μέσα από workshops ηγεσίας και προσωπικής ανάπτυξης αποκλειστικά για άνδρες, με τα κόστη να ξεκινούν από 200 ευρώ για ένα σύντομο σεμινάριο και να φτάνουν ακόμα και τα 2.000 ευρώ για πολυήμερα προγράμματα, σε μορφή life coaching ή εναλλακτικού τουρισμού ευεξίας.